Guaj Boya ile Akrilik Boya Arasındaki Fark Nedir?

Bu ikisi tezgahta yan yana durduğunda neredeyse aynı görünür. İkisi de suyla inceltilir, ikisi de örtücüdür, ikisi de kağıt üzerinde mat bir yüzey bırakır. Bu yüzden hangisini alacağına karar veremeyen çok kişi var.

Aradaki fark tek bir cümlede toplanır: guaj kuruduktan sonra suda yeniden çözünür, akrilik çözünmez. Geri kalan bütün farklar bunun sonucudur.

Bağlayıcı meselesi#

Guajda pigment arap zamkıyla bağlanır. Arap zamkı suda çözünen bir maddedir ve kuruduktan sonra da çözünür kalmaya devam eder. Yani kurumuş bir guaj yüzeyine ıslak fırça değdirdiğinde boya yeniden yumuşar.

Akrilikte bağlayıcı akrilik polimer emülsiyonudur. Su buharlaşırken polimer zerrecikleri birbirine kenetlenir ve esnek, plastiğe yakın bir film oluşturur. Bu film bir kez kurudu mu geri dönüşü yoktur. Suyla, sabunla, sürtmeyle kalkmaz.

Bu pratikte ne demek#

Guajın yeniden çözünmesi bir kusur değil, çalışma biçimi. Günler önce bıraktığın bir alanı ıslatıp yumuşatabilir, kenarını tekrar açabilir, tonu düzeltebilirsin. Paletteki kurumuş boyayı da bir damla suyla geri kazanırsın, hiçbir şey çöpe gitmez.

Akrilikte bunların hiçbiri mümkün değil. Palette kuruyan boya gider. Buna karşılık üst üste katman atarken alttaki katman hiç kımıldamaz, yani onlarca kat boyayabilirsin. Islak palet kullanmak akriliğin bu huyunu bir miktar dizginler.

Hangi yüzeyde ne iş görür#

Guaj kağıt işidir. Kalın, en az 300 gramlık resim kağıdı ister; ince kağıt dalgalanır. Tuvale de sürülebilir ama orada sabitlenmediği için kalıcı olmaz.

Akrilik neredeyse her yüzeyi tutar. Tuval, ahşap, kağıt, duvar, kumaş. Tuval çeşitleri arasında gerilmiş pamuk tuval en yaygın tercihtir.

Renk kuruyunca değişiyor mu#

İkisinde de değişiyor ama ters yönlerde. Guaj kururken açılır; yaşken gördüğün ton, kuruduğunda bir kademe soluk çıkar. Bu yüzden guajda tonu tutturmak deneyim ister.

Akrilik ise kururken koyulaşır. Sebebi bağlayıcının yaşken sütümsü beyaz, kuruyunca şeffaf olması. Küçük bir alanı boyayıp kurumasını beklemek, ton eşleştirmenin en kestirme yolu.

Dayanıklılık ve saklama#

Akrilik bir iş, kuruduktan sonra cam gerektirmez. Tozunu alırsın, gerekirse nemli bezle silersin. Akrilik tablonun bakımı bu yüzden kolaydır.

Guaj bir iş mutlaka camın arkasına girer. Yüzey neme ve dokunmaya açıktır; parmak izi bile iz bırakabilir. Çerçeveletirken boyanın cama yapışmaması için paspartu kullanmak gerekir.

Fırça ve alet tarafı#

Guaj yumuşak, su tutan fırça ister. Samur ya da iyi bir sentetik yuvarlak fırça işi görür. Boyayı kağıda bırakırken bastırmak gerekmez, fırçanın taşıdığı su yeter.

Akrilik fırçayı yer. Sert sentetik kıl gerekir ve fırça çalışma arasında asla kurumaya bırakılmaz; kuruyan akrilik kılların dibinde sertleşir ve fırça bir daha eski halini almaz. Yanında bir kap su tutmak alışkanlık haline gelmeli. Fırça rehberi hangi fırçanın ne işe yaradığını ayrıntılı anlatıyor.

Palet tarafında guaj için sıradan bir plastik palet yeterli, çünkü kuruyan boya suyla geri geliyor. Akrilikte ıslak palet neredeyse zorunlu.

Karışım ve renk davranışı#

Guajda renkler paletteyken kurumaya başlar ve tonu tutturmak zorlaşır. Az miktarda karıştırıp sık sık tazelemek gerekir. Beyaz eklemek rengi hem açar hem matlaştırır, bu yüzden guajda açık tonlar kolay elde edilir.

Akrilikte beyaz biraz farklı davranır: karışımı açarken aynı zamanda opaklaştırır ve renk kuruyunca beklediğinden koyu çıkar. Şeffaflık isteniyorsa beyaz yerine su ya da şeffaf medyum kullanılır.

İkisinde de aynı kural geçerli: koyudan açığa doğru gitmek, açıktan koyuya gitmekten kolaydır.

Hangi işlerde hangisi tercih ediliyor#

Guaj illüstrasyon, afiş tasarımı, eskiz ve kağıt üzeri küçük ölçekli işlerde yaygın. Matlığı fotoğrafta ve baskıda rengi birebir verdiği için tasarım dünyasında uzun süre standart oldu.

Akrilik duvar resminden büyük tuvale, dekoratif objeden karışık teknik işlere kadar her yerde. Hızlı kuruması ve dayanıklılığı onu satılan iş üretmek için daha uygun kılıyor, çünkü alıcıya giden bir eserin taşınmaya ve yıllara dayanması gerekiyor.

Peki hangisini seçmeli#

Şu üç soruya verdiğin cevap kararı verir.

• Yaptığın işi sonradan düzeltmeyi seviyor musun? Guaj.
• Katman üstüne katman mı çalışıyorsun? Akrilik.
• İş duvara çerçevesiz mi asılacak? Akrilik.

Akrilik guaj diye üçüncü bir seçenek daha var: guajın matlığını verir ama akrilik gibi kalıcı kurur. İkisinin arasında kalanlar için makul bir orta yol.

Atölyede ikisi de kullanılıyor. Kağıt üzeri çalışmalarda guaj, tuvale geçildiğinde akrilik. Koleksiyondaki resimlerin her birinde hangi tekniğin kullanıldığı eser sayfasında yazıyor.